Koty perskie są jedną z najstarszych i najbardziej popularnych ras kotów na świecie. Swoją piękną, długą sierścią i dystyngowanym usposobieniem zachwycały już w XVI wieku, kiedy to stanowiły ozdobę dworów królewskich. Dziś na tego wyjątkowego kota może pozwolić sobie każdy.
Pochodzenie kotów perskich nie jest jednoznacznie ustalone. Istnieje kilka
hipotez wyjaśniających pojawienie się tej jednej z najstarszych kocich ras. Każda z nich za ojczyznę persów uznaje tereny dzisiejszego Iranu, Turcji i Afganistanu. Naukowcy nie potrafią ustalić, czy za gen długiej sierści odpowiada mutacja utrwalona później w hodowli, czy też został on przekazany drogą krzyżówek z dzikimi kotami. Jedna z teorii wiąże koty perskie z manulami - gatunkiem dzikich kotów z terenów Azji Środkowej. Manule przypominają persy ze względu na mocną, zwartą budowę, płaską czaszkę, okrągłe uszy i dłuższe futro. Przeciwnicy tego poglądu zwracają jednak uwagę na różnice w fizjonomii - zwłaszcza w budowie czaszki i źrenicy oka oraz na fakt, że ssaki te nie dają się udomowić.
hipotez wyjaśniających pojawienie się tej jednej z najstarszych kocich ras. Każda z nich za ojczyznę persów uznaje tereny dzisiejszego Iranu, Turcji i Afganistanu. Naukowcy nie potrafią ustalić, czy za gen długiej sierści odpowiada mutacja utrwalona później w hodowli, czy też został on przekazany drogą krzyżówek z dzikimi kotami. Jedna z teorii wiąże koty perskie z manulami - gatunkiem dzikich kotów z terenów Azji Środkowej. Manule przypominają persy ze względu na mocną, zwartą budowę, płaską czaszkę, okrągłe uszy i dłuższe futro. Przeciwnicy tego poglądu zwracają jednak uwagę na różnice w fizjonomii - zwłaszcza w budowie czaszki i źrenicy oka oraz na fakt, że ssaki te nie dają się udomowić.
Nie wiadomo dokładnie w jaki sposób koty tej rasy dotarły do Europy. Według jednej z hipotez, przedostały się na Stary Kontynent z terenów dawnej Persji wraz z rycerzami krucjat, ok. XIII wieku. Pierwsze zapiski dotyczące kotów z dłuższym włosem pochodzą z XVI wieku. W 1521 roku włoski podróżnik Pietro Della Valle, sprowadził takie koty z perskiej prowincji Khorazan do swojej ojczyzny. Niemal w tym samym czasie angorski polityk i naukowiec - Nicolas Claude Fabri de Peiresc, przywiózł długowłose koty z południowej Turcji do Francji. Zostały one wysoko wycenione i sprzedane na dwory francuskie. Wśród arystokracji zapanowała moda na posiadanie kota długowłosego, który stał się symbolem prestiżu. W 1871 w londyńskim Crystal Palace koty perskie zadebiutowały na pierwszej światowej wystawie kotów i szybko zyskały ogromną popularność i uznanie. Parę niebieskich persów nabyła nawet królowa Wiktoria, stając się założycielką pierwszej linii hodowlanej w Wielkiej Brytanii. Zaczęły powstawać liczne organizacje zrzeszające miłośników i hodowców tej rasy.
Warto wspomnieć, że persy tamtych czasów znacznie różniły sie od współczesnych - miały krótszą sierść, smuklejszą sylwetkę i dłuższy pyszczek. Dopiero późniejsze lata selektywnej hodowli i stosowanie drastycznych metod doprowadziło do dużych deformacji w budowie twarzy. Jednak już wtedy persy odróżniały się od swoich długowłosych kuzynów angorskich mniejszym nosem, okrąglejszą czaszką i większymi oczami. Hodowcy pracowali także nad uzyskaniem nowych kombinacji kolorów futra. Dziś wśród persów występuje największa różnorodność barwna ze wszystkich ras kotów. Niektóre odmiany są nawet traktowane jako odrębne rasy, ale standard przewiduje dla nich taką samą budowę. I tak: "egzotyki" różnią się długością sierści, "himalajczyki" (colorpointy) mają kolorystyczne oznaczenia na futrze.
W Polce powojenne odrodzenie rasy nastąpiło w latach 70-tych, dzięki Pani Jolancie Kotłubiej, która sprowadziła z Niemiec parę kotów perskich. Kotka Thurid von Garmshof w 9 miotach urodziła aż 36 kociąt.
Koty perskie należą do ras kotów długowłosych. Ich okrywa włosowa jest gęsta i 
jedwabista, z obfitym podszerstkiem i charakterystyczną kryzą wokół szyi oraz "portkami" na tylnych kończynach. Włosy na brzuchu, grzbiecie i piersi mogą osiągać długość nawet kilkunastu centymetrów.Sylwetka przedstawicieli tej rasy jest krępa, ale nie sprawia wrażenia ociężałej. Persy są kotami o średniej wielkości, u których masa ciała na ogół nie przekracza 6 kg. Ich budowę cechuje duża proporcjonalność. Kończyny są dość krótkie i umięśnione, zakończone okrągłymi łapkami z kępkami sierści między palcami; grzbiet jest prosty, szyja krótka, a klatka piersiowa szeroka.
jedwabista, z obfitym podszerstkiem i charakterystyczną kryzą wokół szyi oraz "portkami" na tylnych kończynach. Włosy na brzuchu, grzbiecie i piersi mogą osiągać długość nawet kilkunastu centymetrów.Sylwetka przedstawicieli tej rasy jest krępa, ale nie sprawia wrażenia ociężałej. Persy są kotami o średniej wielkości, u których masa ciała na ogół nie przekracza 6 kg. Ich budowę cechuje duża proporcjonalność. Kończyny są dość krótkie i umięśnione, zakończone okrągłymi łapkami z kępkami sierści między palcami; grzbiet jest prosty, szyja krótka, a klatka piersiowa szeroka.
Niewątpliwie najbardziej charakterystyczną cechą w wyglądzie kotów perskich jestokrągła głowa z szerokim i krótkim noskiem, wypukłym czołem, pełnymi policzkami i wyraźnie spłaszczonym pyszczkiem. W przypadku modnej w ostatnich latach odmiany "peak face" - nos i oczy spotykają sie niemal w jednej linii. Zarówno okazała sierść, jak i często ekstremalne spłaszczenie pyszczka są wynikiem pracy hodowlanej człowieka. Najbardziej kontrowersyjne zmiany w wyglądzie persa dotyczą silnej deformacji szczęk oraz redukcji nosa, z czym wiążą się problemy zdrowotne, takie jak np. trudności z oddychaniem. Coraz częściej nawołuje się do zaprzestania selekcji tej odmiany, a przynajmniej do oddzielenia jej od hodowli persów "starego typu". Koty perskie mają również charakterystyczne zdziwione spojrzenie. Ich oczy są duże, okrągłe, szeroko rozstawione i mogą mieć rozmaite, zależne od umaszczenia kolory. U osobników białych może występować hetrochromia, czyli różnobarwność tęczówek. Znakiem rozpoznawalnym persów jest też niezbyt długi, ale bardzo puszysty ogon.
Umaszczenie rasy jest wyjątkowo bogate. Wyróżnia się ok. 150 odmian barwnych persów. Występują osobniki jednokolorowe, dwukolorowe, pręgowane, dymne, szylkretowe oraz tzw. colorpointy.
Persy są kotami o bardzo zrównoważonym i spokojnym usposobieniu. Z tego względu czasem są postrzegane jako osobniki ponure, nietowarzyskie, a nawet niezbyt mądre. Nic bardziej mylnego. Przedstawiciele tej rasy ogromnie cenią sobie kontakt z człowiekiem i są bardzo przyjacielskie oraz wesołe. Owszem - są dość leniwe i nie mają potrzeby, aby bez przyczyny zacząć skakać po najwyższych regałach, ale na ogół nie odmawiają wspólnej zabawy z właścicielem i z rozkoszą poddają się pieszczotom.
Jako wyjątkowo opanowane, łagodne i oczywiście inteligentne zwierzęta, stanowią doskonałe, "bezpieczne" towarzystwo dla dzieci. Również wizyty nieznanych im osób znoszą bez problemów. Persy uwielbiają być adorowane.I na szczęście dla nich - w centrum uwagi znajdują się bardzo często. Trudno bowiem nie podziwiać niezwykłego wyglądu tych kotów. Rekompensuje on nawet ich bardzo małe zdolności łowcze!
Decydując się na posiadanie kota perskiego, musimy być świadomi tego, że rasa ta potrzebuje codziennej pielęgnacji, dlatego nie jest polecana osobom mało systematycznym. Długi i gęsty włos persów wymaga codziennego, dokładnego czesania. Regularnie wykonywany zabieg nie będzie zajmował więcej niż kilka minut dziennie, a zapobiegnie zbijaniu się sierści w trudne do usunięcia kołtuny. Oczywiście w przypadku ras długowłosych powinno się również co jakiś czas kąpać kota - najrzadziej raz na dwa miesiące. W przeciwnym wypadku długa szata będzie sztywniała od nadmiaru kurzu i innych zanieczyszczeń. Kąpiel w specjalnie dobranym szamponie przywróci jej połysk i miękkość. W pielęgnowaniu futerka pomocne są również specjalne pudry, które wciera się we włos - zwłaszcza w miejscach gdzie jest on najdłuższy. Preparaty takie oczyszczają i odświeżają sierść oraz ułatwiają jej rozczesywanie. Ponadto niektóre pudry zalecane są do specjalnej pielęgnacji jasnych futerek, gdyż maskują przebarwienia i mają właściwości wybielające.
W przypadku persów, oprócz dbania o futerko, trzeba zachować także szczególną troskę o higienę oczu. Rasa ta, ze względu na mocne skrócenie pyszczka i wynikającą z tego budowę kanalików łzowych, narażona jest bowiem na występowanie problemów z oczami. Krótkie kanały łzowe łatwo ulegają zatykaniu, a oczyszczając się produkują brunatną wydzielinę, która nie tylko odbarwia okolice oczu, ale sklejając futerko może nawet utrudnić pełne otwarcie oka. Aby nie dopuszczać do nadmiernego łzawienia, należy stosować specjalne płyny pielęgnujące, które mają działanie dezynfekujące oraz usuwające przebarwienia.
Oczywiście do zabiegów pielęgnacyjnych należy przyzwyczajać pupila już od pierwszych tygodni życia. Wówczas przez resztę życia będzie je znosił bez sprzeciwu. Jeśli chodzi o kwestię żywienia - koty perskie nie mają specjalnych potrzeb.
Od kota perskiego wywodzi się nowa rasa kotów egzotycznych krótkowłosych. Obowiązuje je - poza długością sierści - ten sam standard rasy. Koty egzotyczne powstały w Stanach Zjednoczonych w 1960 roku i zostały uznane przez FIFe w roku 1984.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz